Samenwerkingsverband tussen gemeenten en verbonden partijen

Door: Evert Bunt

Gemeenten hebben tal van samenwerkingsverbanden met lokale partijen, zoals de Veiligheidsregio, Jeugdzorg of het groenbeheer. Deze worden ook verbonden partijen genoemd. Hoewel deze samenwerkingen vaak al jaren lopen, betekent dit niet dat je als gemeente achterover kunt leunen. Sterker nog: het is juist belangrijk om een vinger aan de pols te houden. In dit blog leg ik je uit waarom dat zo is en hoe je dat doet.

Onbekend is onbemind

Hoe sterk is de samenwerking met een verbonden partij waarvan je nooit iets ziet of hoort? Bij weinig respons ligt achterdocht al snel op de loer. Want wat doen de partners eigenlijk met het budget? Hoe gaan ze te werk binnen de organisatie? Hoe meer onbeantwoorde vragen, hoe groter de kans dat het samenwerkingsverband wordt beëindigd. En eigenlijk zijn beide partijen daar niet mee geholpen.

Samenwerkingsverbanden dragen een bepaald risico voor de raad. Zowel politiek als financieel. Het groenbeheer heeft een laag risico: het budget is vaak passend. En er is weinig discussie over de noodzaak van een mooi plantsoen. Jeugdzorg vormt daarentegen een hoog risico. Er is een hoop politieke discussie over. En het budget per gemeente is lang niet altijd toereikend. Daarom moeten zij hoger op de agenda van de raad staan.

Samenwerkingen verbeteren

Het is belangrijk om de samenwerking met verbonden partijen gestroomlijnd te houden.  De griffier is de ideale tussenpersoon om in de gaten te houden of alles goed gaat. Hij adviseert tenslotte ook over nieuwe samenwerkingen. Laat hem daarom minimaal eens per jaar een vergadering plannen met iedere organisatie. Om eens te polsen hoe het met het budget staat en hoe ermee omgegaan wordt.

Als beide partijen elkaar op de hoogte houden, verbetert de relatie. Er ontstaat meer wederzijds begrip. En de gesprekken zijn constructiever. Wanneer Jeugdzorg halverwege de termijn al door het budget heen is, is dat moeilijk te verteren. Maar als de raad al die tijd al up-to-date was over wat er binnen de organisatie gebeurt, vergemakkelijkt dat het gesprek. 

Opnieuw evalueren

Eens per vier jaar is het goed om als gemeente alle samenwerkingen eens goed onder de loep te nemen. Check of de begroting nog klopt. Is er nieuwe beleid nodig? Misschien moet er worden bijgestuurd. De bedoeling is niet alles op de schop te nemen, maar om de boel wel goed te evalueren. Dat is positief voor het draagvlak voor de verbonden partij, zodat beide samen nog jaren verder kunnen.

Een interim griffier is de juiste tussenpersoon om deze evaluatiemomenten te plannen en begeleiden. Deze is namelijk volledig onafhankelijk van de gemeente en de verbonden partijen. Hij heeft de nodige voorkennis, maar geen emotionele bagage met een van beiden.

Werk aan een goede band tussen gemeenteraad en verbonden partijen.